ΦΙΛΟΚΑΛΙΚΗ ΔΟΓΜΑΤΙΚΗ (Β–B), (ΚΕΕΠ/ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Β´ 2006/2007), 2026
Δέσπω Αθ. Λιάλιου
(ΜΕΡΟΣ Β´)
ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΩΝ
(Δίκτυο Αριστείας) Κειμενικής και Ερμηνευτικής Εκκλησιαστικής Παραδόσεως (ΚΕΕΠ)
Α. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Ή ΟΜΑΔΑΣ ΠΟΥ ΘΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΕΙ ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ
Ονοματεπώνυμο Επιστημονικού Υπευθύνου εργαστηρίου ή ομάδας: ΔΕΣΠΩ ΑΘ. ΛΙΑΛΙΟΥ
Ακαδημαϊκή Ιδιότητα: Καθηγήτρια
Τμήμα: Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας
Ονομασία Εργαστηρίου ή ομάδας: (Δίκτυο) Κειμενικής και Ερμηνευτικής Εκκλησιαστικής Παραδόσεως (ΚΕΕΠ)
1. Ερευνητική δραστηριότητα
s Recherches et d’ Études Dogmatiques et Oecumeniques.
s Εικονογραφικά προγράμματα σε χριστιανικούς ναούς της Θεσσαλονίκης (9ος -15ος αι.).
s Τεκμηρίωση, ψηφιοποίηση και ανάδειξη του ορθόδοξου πολιτισμού.
s Έκδοση των απάντων του Αγίου Αθανασίου του Παρίου.
s Έκδοση των έργων του Αγίου Νεοφύτου του Εγκλείστου.
2. Δραστηριότητα Παροχής επιστημονικών υπηρεσιών
s GR.E.DO (Groupe de Recherches et d’ Études Dogmatiques et Oecumeniques (Καθολική και Προτεσταντική Σχολή Στρασβούργου = ερευνητική συνεργασία και παραγωγή υλικού στις πηγές των εκκλησιών).
s Institut Orthodox de Saint Jean de Theologien – Bruxelles = ερευνητική συνεργασία και παραγωγή υλικού στις πατερικές σπουδές.
s Κέντρο Τεκμηρίωσης Ορθοδόξου Πολιτισμού Ι.Μ. Θεσσαλονίκης (επιστ. υπευθ. δρ. π. Γρηγόριος Σταμκόπουλος) = επιμέλεια κειμενικού υλικού προς ψηφιοποίηση.
s Ορθόδοξο Ίδρυμα Παιδείας και Πολιτισμού Ι.Μ. Θεσσαλονίκης (Γενικός Διευθυντής δρ. π. Γρηγόριος Σταμκόπουλος) = δεδομένα ηλεκτρονικών υπηρεσιών τεκμηρίωσης και ψηφιοποίησης.
s Ιερό Προσκύνημα Παναγίας Εκατονταπυλιανής Πάρου = έκδοση κειμένων.
s Αγιορειτική Εστία = Έκδοση επιστημονικών μελετών για το Άγιο Όρος.
s Ινστιτούτο Βυζαντινών Ερευνών Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών = Τράπεζα (data – base) δεδομένων για την αγιολογία της Παλαιολόγειας περιόδου.
3. Διεθνής – Ευρωπαϊκή συνεργασία
s GR.E.DO Strassbourg – Faculté de la Theologie Katholique et Protestantique.
s ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ.
s Κύπρος, Ιερά Μονή Κύκκου.
4. Βιωσιμότητα
Διεύρυνση της ερευνητικής ομάδας προς ομοειδείς άλλων Σχολών του ΑΠΘ, άλλων ΑΕΙ ή Ερευντικών Κέντρων της Ελλάδος και του Εξωτερικού.
5. Εσωτερική συνεργασία
Τμήματα Φιλολογίας, Ιστορίας – Αρχαιολογίας, Κέντρο Βυζαντινών Ερευνών με συναφείς ερευνητικές δραστηριότητες επί των πηγών, κειμένων και εκδόσεων αυτών.
Β. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ
Πλήρης Ονομασία Θεματικού Δικτύου:
(Δίκτυο) Κειμενικής και Ερμηνευτικής Εκκλησιαστικής Παραδόσεως
Ακρωνύμιο: ΚΕΕΠ
Θεματικός Άξονας Δικτύου: Κοινωνικοοικονομικές και Ανθρωπιστικές
Επιστήμες
Θεματική περιοχή Δικτύου: Η5 Θρησκεία
Περιγραφή του κύριου επιστημονικού αντικειμένου, στο οποίο δραστηριοποιείται το δίκτυο:
1. Έντυπη κριτική έκδοση κειμένων, τεκμηρίωση και ψηφιοποίηση κειμένων της εκκλησιαστικής παραδόσεως 5ου – 19ου αι.
2. Έρευνα της κοινής εκκλησιαστικής παραδόσεως Ορθοδοξίας – Ρωμαιοκαθολικισμού – Προτεσταντισμού με αφετηρία Αγία Γραφή, Πατέρες και Συνοδικά κείμενα.
3. Συλλογή θρησκειολογικών κειμένων με βάση την ιστορική ενότητα του Χριστιανισμού.
4. Κωδικοποίηση μεθοδολογικών και ερμηνευτικών αρχών της εκκλησιαστικής παραδόσεως (Αγία Γραφή, Πατέρες και Εκκλησιαστικοί Συγγραφείς, αγιολογικά και υμνολογικά κείμενα, κείμενα βυζαντινής Φιλοσοφίας και Ιστορίας, θρησκειολογικά κείμενα, λειτουργικά και μουσικολογικά.
Γ. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
ΕΡΓΑΣΙΩΝ
1. Δραστηριότητες δικτύου σε χρονικό διάστημα ενός έτους.
Οργάνωση δύο συναντήσεων των μελών με συνεργαζόμενους ερευνητές στη Θεσσαλονίκη και στο Στρασβούργο. Διοργάνωση ημερίδας στο ΑΠΘ για την ενημέρωση της επιστημονικής κοινότητας σχετικά με το πλαίσιο έρευνας του δικτύου. Έκδοση ενημερωτικού υλικού. Προβολή μέσω ιστοσελίδας των δραστηριοτήτων του Δικτύου. Έκδοση CD με το προϊόν της έρευνας επί των κειμένων, εντύπων και ψηφιοποιημένων.
2. Φορείς χρηματοδότησης έργων ή επιστημονικών υπηρεσιών, στους οποίους θα απευθυνθεί το δίκτυο.
Ι. α. Ορθόδοξο Ίδρυμα Παιδείας και Πολιτισμού
β. Κέντρο Τεκμηρίωσης Πολιτισμού
γ. Ιερό Προσκύνημα Εκατονταπυλιανής Πάρου
δ. Μορφωτικό Ίδρυμα Ι.Μ. Κύκκου Κύπρου
ΙΙ. Διάθεση ψηφιοποιημένου υλικού στους ερευνητές και σε πολιτιστικούς φορείς εσωτερικού και εξωτερικού.
3. Προτεινόμενοι τρόποι επικοινωνίας του δικτύου με φορείς χρηματοδότησης.
Έντυποι και ηλεκτρονικοί
4. Προσκλήσεις συνεργασίας που έλαβαν τα μέλη του δικτύου από άλλους φορείς του εσωτερικού ή εξωτερικού.
1. GR.E.DO (Strassbourg) Faculté de la Theologie Katholique et Protestantique
2. Institut Orthodox de Saint Jean de Theologien – Bruxelles
3. Ορθόδοξο Ινστιτούτο Μονάχου
4. Akademie de Copenhagen (καθ. Ch. Thodberg)
5. Université Katholique de Louvain (καθ. Ch. Hannik)
6. Θεολογική Σχολή Holy Cross – Boston, USA
7. Institute of Sacred Music of Yale University USA
8. Centre des études Byzantines et Neoelleniques – École des Hautes Études en Sciences Sociales
9. Θεολογική Σχολή Βελιγραδίου (καθ. Nenant Miloseviç)
10. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Θεολογίας (καθ. Κων. Σκουτέρης)
11. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Φιλολογίας (καθ. επικ. καθ. Διον. Καλαμάκης)
12. Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Τμήμα Φιλολογίας (καθ. Δημ. Ράγιος∙ αν. καθ. Ελένη Χουλιαρά∙ επικ. καθ. Στεφ. Ευθυμιάδης)
13. Πανεπιστήμιο Πατρών, Τμήμα Φιλολογίας (επικ. καθ. Θεοδ. Αντωνοπούλου)
14. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τμήμα Φιλολογίας (καθ. Δημ. Νικήτας)
15. Αθήνα, Ε.Ι.Ε, Ινστιτούτο Βυζαντινών Ερευνών
16. Θεσσαλονίκη, Ιερά Μονή Βλατάδων (καθηγούμενος ομοτ. καθ. Παντελεήμων Ροδόπουλος)
17. Ιερά Μητρόπολη Γερμανίας (Μητροπολίτης Αυγουστίνος)
18. Ιερά Μητρόπολη Γαλλίας (Μητροπολίτης Εμμανουήλ)
5. Ερευνητική δραστηριότητα του δικτύου ή των μελών του έως σήμερα (έργα και υπηρεσίες).
Συνημμένα Βιογραφικά μελών του Δικτύου, όπου καταγράφεται πλήρως η ερευνητική τους δραστηριότητα.
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΜΗΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΕΠ:
To KEEΠ ως ιδέα προήλθε από την Ημερίδα του συνεδρίου για τα 1700 χρόνια από το μαρτύριο του Αγίου Δημητρίου (15.12.2005). Στο συνέδριο αυτό πήραν μέρος μέλη ΔΕΠ από την Θεολογική και τη Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ, και προέκυψε η ανάγκη για συνένωση των ερευνητικών δυνάμεων για τη μελέτη του κειμενικού πλούτου των αγίων της Θεσσαλονίκης. Αυτές οι πρώτες ερευνητικές ομάδες επικέντρωσαν την προσοχή τους στην ανάδειξη της γραμματείας του Αγίου Δημητρίου και του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, αφήνοντας να ωριμάσει η ιδέα για το πρόσωπο και την παρουσία του Αποστόλου Παύλου στη Θεσσαλονίκη. Συγχρόνως την ίδια εποχή στην Επιτροπή Ερευνών του ΑΠΘ δόθηκε το έναυσμα για τη συνεργασία ερευνητικών ομάδων, ώστε να συγκροτηθούν Δίκτυα έρευνας και αριστείας. Η προκήρυξη για τη συγκρότηση των Θεματικών Δικτύων Έρευνας απασχόλησε το ΑΠΘ τη διετία 2006-2007. Μετά από αξιολόγηση των προτάσεων η πρόταση για την ίδρυση του ΚΕΕΠ αξιολογήθηκε μέσα από διαδικασίες της Επιτροπής Ερευνών κι εγκρίθηκε ως Δίκτυο Αριστείας μεταξύ των 48 δικτύων του ΑΠΘ βάζοντας ως πρώτη δράση τη μελέτη της γραμματείας του Αγίου Δημητρίου. Το Δίκτυο λειτουργεί ως οργανωμένη ερευνητική ομάδα δεκατριών Καθηγητών και Λεκτόρων του Τμήματος, που συνεργάζεται από το 2007 με Καθηγητές και Λέκτορες του Τμήματος Θεολογίας, του Tμήματος Φιλολογίας και του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Α.Π.Θ. και συναδέλφους διαφόρων Ερευνητικών Κέντρων του εσωτερικού και του εξωτερικού. Σε μόνιμη βάση οργανώνει δύο ημερίδες κατ’ έτος, για την έρευνα της γραμματείας των Αγίων Δημητρίου και Γρηγορίου του Παλαμά. Το 2012 ιδρύθηκε από τη Σύγκλητο του Α.Π.Θ. με πρόταση του Τμήματος και του Δικτύου ΚΕΕΠ το Κέντρο Αγίου Δημητρίου και Αγίου Γρηγορίου Παλαμά κι από την άνοιξη του 2013 το Κέντρο Αποστόλου Παύλου.
Επιστημονική Υπεύθυνη του Ερευνητικού Προγράμματος- Δικτύου Αριστείας ΚΕΕΠ (2006) και των αποτελεσμάτων του με τη δημιουργία των δύο Κέντρων είναι η Καθηγήτρια Δέσπω Αθ. Λιάλιου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου